[Blog #10] Minister Zdrowia o opiece koordynowanej

image

dr Dominik Olejniczak – Członek Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Minister Zdrowia- prof. Łukasz Szumowski- wskazał listę priorytetów, którymi będzie chciał się zająć do końca kadencji. Znalazła się wśród nich opieka koordynowana. Polega ona na indywidualnym podejściu do pacjenta, poprzez określenie odpowiedniej ścieżki leczenia w przypadku wystąpienia choroby. W Polsce, jako przykład można wymienić  tzw. pakiet onkologiczny. Jego głównym celem było zapewnienie kompleksowej opieki medycznej pacjentowi począwszy od wstępnych badań diagnostycznych w podstawowej opiece zdrowotnej, poprzez pogłębioną diagnostykę, pobyt w szpitalu, aż do powrotu do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej w celu wykonywania badań kontrolnych po zakończeniu procesu leczenia. Nad całością (włączając terminowość i jakość świadczeń) czuwa koordynator. W tym działaniu widać zatem szczególną rolę promocji zdrowia, szczególnie zaś profilaktyki II i III-rzędowej.

Minister zdrowia jako obszar szczególnie ważny dla opieki koordynowanej podał kardiologię. Jako przyczynę zjawiska, polegającego na jedynie krótkotrwałej poprawie tzw. śmiertelności krótkoterminowej (po kilku latach poziom ponownie rośnie i powraca do pierwotnego poziomu) podał właśnie brak nacisku na wieloletnią opiekę koordynowaną. Prof. Szumowski podkreślił, iż zdecydowana większość pacjentów po przejściu zawału mięśnia sercowego nigdy nie trafia do kardiologa. Jest to sytuacja niezwykle niepokojąca, która pokazuje, iż wprowadzenie zmian jest konieczne. W przeciwnym razie nie będzie możliwa skuteczna walka ze skutkami incydentów sercowo-naczyniowych, a więc postępowanie w ich III-rzędowej profilaktyce, której skuteczność może zapewnić właśnie opieka koordynowana. Regularne i w miarę możliwości kompleksowe badania oraz edukacja zdrowotna będą tu stanowiły klucz do poprawy sytuacji.

Należy podkreślić, iż model opieki koordynowanej sprawdził się już w wielu krajach na świecie. Skuteczna realizacja jej założeń stanowi szansę na optymalne alokowanie środków dostępnych w systemie. Podniesienie tej efektywności być może z czasem pozwoli na zwiększenie nakładów na medycynę profilaktyczną.

W koncepcji opieki koordynowanej najistotniejszy jest jednak sam pacjent oraz stopień jego wyedukowania- jego adherence i compliance. Opieka koordynowana w swoim założeniu będzie skuteczna jedynie wówczas, kiedy pacjent będzie potrafił skorzystać z możliwości, które oferuje mu ten model opieki zdrowotnej. Staje się zatem jasne, iż koniczne są szeroko zakrojone i realizowane ustawicznie zadania z zakresu edukacji zdrowotnej, nakierowane na wszystkie grupy populacji. Powinny być one priorytetem dla osób projektujących politykę zdrowotną państwa, choć nie należy też zapominać o dużej roli organizacji pozarządowych w tym obszarze. Znajomość podstawowych zasad funkcjonowania systemu ochrony zdrowia, w połączeniu z wiedzą na temat uwarunkowań zdrowia, stanowią warunek niezbędny do spełnienia, w budowaniu własnego potencjału zdrowotnego.

 

Posiedzenia zespołów w Sejmie

W dniu 12 kwietnia odbyło się w Sejmie połączone posiedzenie Parlamentarnych Zespołów ds. Praw Pacjentów oraz ds. Organizacji Ochrony Zdrowia. Na zaproszenie przewodniczących Zespołów: odpowiednio posła Krzysztofa Ostrowskiego, oraz poseł Anny Czech, w posiedzeniach wzięli udział przedstawiciele Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani- dr Anna Staniszewska i dr Dominik Olejniczak. W toku obrad wiele miejsca poświęcono potrzebie edukacji pacjentów, oraz finansowaniu świadczeń profilaktycznych. Podkreślono potrzebę większego zaangażowania pacjenta w proces terapeutyczny. Poruszono ponadto kwestię wykonywania badań diagnostycznych, zlecanych przez lekarzy POZ oraz środków przeznaczanych na te badania. Poseł Andrzej Sośnierz, zwracał uwagę, iż zmiany w organizacji finansowania POZ rozwiążą problem tylko częściowo. Do wypracowania skutecznych rozwiązań niezbędna jest współpraca wszystkich agent rządowych, a także organizacji pacjenckich. Podkreślono także potrzebę rozróżnienia badań laboratoryjnych na te wykonywane w diagnostyce poszczególnych chorób, oraz na te, wykonywane profilaktycznie.

Również 12 kwietnia odbyła się debata Parlamentarnego Zespołu ds. Podstawowej Opieki Zdrowotnej i Profilaktyki, na którą zaproszenie otrzymaliśmy od przewodniczącej Zespołu- poseł Lidii Gądek. W posiedzeniu wzięło udział wielu znakomitych gości, m.in. poseł Beata Małecka-Libera, krajowy konsultant w dziedzinie kardiologii prof. dr hab. Jarosław Kaźmierczak, jak również prof. Piotr Jankowski z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego- współautor raportu „Medycyna pracy w prewencji chorób wywoływanych wysokim stężeniem cholesterolu”, wydanego przez Fundację Obywatele Zdrowo Zaangażowani. W swojej prezentacji profesor Jankowski przywołał założenia naszego Raportu, jako jeden ze sposobów poprawy sytuacji epidemiologicznej w Polsce, związanej z chorobami układu krążenia.

W przerwie w obradach, w ramach Tygodnia dla Serca w Sejmie Dr Staniszewska i dr Olejniczak poddali się badaniom profilaktycznym, ocenie wartości ciśnienia tętniczego, oraz badaniu stężenia cholesterolu i tri glicerydów we krwi.

GD8B5718

GD8B5619

GD8B5609

GD8B5607

30688769_10156309019129641_1562114377610428416_n

 

dr Dominik Olejniczak
Członek Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

 

 

II Międzynarodowy Kongres Patient Empowerment

W dniach 9 i 10 kwietnia odbył się w Warszawie II Międzynarodowy Kongres Patient Empowerment. Na wydarzeniu Fundację Obywatele Zdrowo Zaangażowani reprezentował  dr Dominik Olejniczak. Kongres zgromadził przedstawicieli zarówno świata akademickiego, jak i Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia. Licznie reprezentowane były organizacje zrzeszające pacjentów, których przedstawiciele brali także udział w dyskusjach panelowych.

Wśród wielu podejmowanych kwestii na pierwszy plan wybiło się poruszanie się pacjenta po systemie ochrony zdrowia, oraz jego kontakt z lekarzem, który- jak podkreślano- powinien mieć charakter partnerski. Wiele czasu poświęcono także komunikacji na linii lekarz-pacjent, oraz próbie wskazania, co odpowiada za liczne niedostatki w tej materii.

Przedstawiciele agend rządowych artykułowali potrzebę pewnej samodzielności pacjenta w działaniach na rzecz zdrowia; podniesiono tematykę compliance i adherence. W toku dyskusji panelowych jednoznacznie wykazano, iż bez zaangażowania pacjenta w proces terapii i komunikacji z lekarzem nie może być mowy o skutecznym procesie leczenia. Niezbędna jest zatem, co zgodnie podkreślili uczestnicy Kongresu, ustawiczna edukacja społeczeństwa, już od najmłodszych lat. Tylko takie rozwiązanie daje szanse na pełne wykorzystanie potencjału, jaki niesie ze sobą patient empowerment. Poczucie odpowiedzialności za własne zdrowie stanowi czynnik motywujący do podejmowania zachowań prozdrowotnych, dlatego również ten aspekt powinien stanowić przedmiot edukacji zdrowotnej.

Inicjatywy, takie jak Międzynarodowy Kongres Patient Empowerment stanowią znakomitą okazję do wsłuchania się w głos pacjentów, co z pewnością pomoże w dostosowaniu zasobów systemu do realnych potrzeb osób chorych, w tym, cierpiących z powodu chorób przewlekłych.

 

dr Dominik Olejniczak
Członek Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

W województwie lubuskim odbyły się warsztaty „Przewietrz Apteczkę!”

Słuchacze z Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Gorzowie Wielkopolskim zaprosili Fundację Obywatele Zdrowo Zaangażowani do przeprowadzenia warsztatów PA! W dniu 10 kwietnia 2018 r. prezes FOZZ dr med. Anna Staniszewska przyjęła zaproszenie i spotkała się z ok. 50 osobową grupą seniorów. Tradycji stało się zadość i każdy uczestnik otrzymał bezpłatne książeczki autorstwa członków zarządu FOZZ – „Abecadło lekowe” oraz „Suplementarz”. Po raz kolejny uczestnicy warsztatów  chętnie dzielili się swoimi doświadczeniami z zakresu zażywania różnych produktów medycznych i prosili o wyjaśnienie wątpliwości. W kolejnym tygodniu FOZZ pojawi się w Kołobrzegu.

 

1

4

5

7

8

9

 

 

dr Anna Staniszewska

Prezes Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

Warsztaty „Przewietrz apteczkę!” ponownie w Warszawie

Tuż po świętach 3 kwietnia 2018 r. w Ośrodku Pomocy Społecznej Dzielnicy Bemowo (Klub Seniora) odbyło się spotkanie poświęcone bezpiecznej i racjonalnej farmakoterapii wśród pacjentów w starszym wieku, które z ramienia FOOZ poprowadziła prezes Staniszewska. Każdy z uczestników spotkania otrzymał materiały edukacyjne przygotowane przez Fundację Obywatele Zdrowo Zaangażowani w postaci „Abecadała lekowego” oraz nowej publikacji „Suplementarz”. Pomimo jeszcze świątecznej atmosfery, rozmów i pytań nie było końca. Słuchacze dopytywali o probiotyki i prebiotyki. Uczestnicy spotkania zwrócili szczególną uwagę na aspekt komunikacji na linii lekarz-pacjent. Po raz kolejny w gust seniorów trafiły ostatnie strony „Abecadła lekowego” służące przygotowaniu się do wizyty lekarskiej.

Prezes FOZZ dr med. Anna Staniszewska w przyszłym tygodniu opuszcza Warszawę, by spotkać się z seniorami w województwie lubuskim.

 

20180403_150835

 

Bemowo-page-001

dr Anna Staniszewska
Prezes Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

Przewietrz apteczkę! w Rzeszowie

Po krótkiej przerwie, spowodowanej przygotowaniami konferencji prasowej w PAP i III Warszawskich Dni Promocji Zdrowia (te już jutro- 8 i 9 marca), nasza akcja Przewietrz Apteczkę! dotarła na podkarpacie- do Rzeszowa. W gmachu Uniwersytetu Rzeszowskiego dr Dominik Olejniczak poprowadził warsztaty dla studentów tamtejszego Uniwersytetu Trzeciego Wieku. Warto podkreślić, iż tym razem, oprócz Abecadła Lekowego, uczestnicy zajęć otrzymali także nasze najnowsze wydawnictwo: Suplementarz, który po raz kolejnym okazał się niezwykle trafionym pomysłem. Słuchacze zgodnie uznali, iż przystępne i wiarygodne informacje na temat suplementów diety są szczególnie istotne także dla osób starszych. Liczna i bardzo aktywna grupa słuchaczy tradycyjnie miała także wiele pytań, dotyczących między innymi łączenia leków z suplementami diety, czy zgłaszania efektów niepożądanych. Wiele ciepłych słów padło pod adresem Lekospisu- części Abecadła Lekowego, pomagającego pacjentowi przygotować się do wizyty lekarskiej. Seniorzy byli zachęcani, by w procesie leczenia być dla lekarza aktywnym partnerem, a nie jedynie biernym wykonawcą poleceń. Podkreślono także dużą rolę farmaceutów, jako wiarygodnego źródła informacji na temat leków i suplementów diety. Wiele mówiono także o poradnictwie żywieniowym.

Zrealizowanie warsztatów Przewietrz Apteczkę! w Rzeszowie przybliża nas do naszego celu: co najmniej jednego warsztatu w każdym województwie! Następny przystanek to Gorzów Wielkopolski, a więc województwo lubuskie. Do zobaczenia!

 

010

 

dr Dominik Olejniczak
Członek Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

fot. Uniwersytet Trzeciego Wieku w Rzeszowie

[Blog #9] Prezenteizm

zz_post_20180323

dr Dominik Olejniczak – Członek Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Mniej więcej od drugiej połowy dwudziestego wieku działania medycyny i nauk o zdrowiu koncentrują się przede wszystkim bezpośrednio na zapobieganiu rozwojowi chorób, a pośrednio skierowane są na zapobieganie niepełnosprawności, a także między innymi tak zwanej absencji pracowniczej. Nieobecność pracownika w miejscu pracy jest zawsze zjawiskiem niekorzystnym dla pracodawcy. Brak pracownika, szczególnie spowodowany absencją chorobową jest, zazwyczaj nieplanowany, przez co powoduje poważne zakłócenia i dezorganizację toku pracy. Z roku na rok absencja chorobowa implikuje coraz większe koszty wśród pracodawców.

Rozwój badań w tym obszarze poskutkował powstaniem nowego pojęcia- prezenteizmu (ang. presenteeism). Oznacza ono obecność w pracy pomimo choroby. Chory pracownik charakteryzuje się niższą wydajnością, skutecznością, czy produktywnością, tak więc prezenteizm oznacza w istocie nieefektywną obecność w miejscu pracy. Należy podkreślić, iż kolejną konsekwencją może być narażenie na niebezpieczeństwo w postaci choroby, pozostałych zdrowych pracowników, co w konsekwencji może doprowadzić do licznych zwolnień lekarskich, co może niekorzystnie odbić się na funkcjonowaniu instytucji. Jako określenie obecności w pracy pomimo choroby, pojęcie to weszło na stałe do zwrotów używanych w języku polskim (niekiedy używa się także określenia „prezentyzm”). O zjawisku tym można także mówić  jako o prezencji chorobowej.

Przeprowadzonych zostało stosunkowo niewiele badań, które pozwoliłyby na dokładne zrozumienie oraz przeanalizowanie skali zjawiska, jak również dokonanie oceny wpływu na zdrowie i samopoczucie pracowników, zwłaszcza w dłuższym horyzoncie czasowym. Większość badań ukazuje jedynie finansowe koszty związane z prezenteizmem. Nie mniej jednak w 2008 roku zjawisko prezenteizmu zostało umieszczone przez Europejską Agencję Bezpieczeństwa i Zdrowia Pracy (ang. European Agency for Safety and Health at Work) pośród nowych zagrożeń psychospołecznych występujących w miejscu pracy. Powszechnie zgodzono się z opinią, iż należy dokonać szczegółowej analizy zjawiska prezenteizmu oraz „szerzyć wiedzę z danego zakresu”. Świadczy to o docenieniu wagi problemu. Wydaje się, iż działania edukacyjne w tym obszarze powinny być nakierowane zarówno na pracodawców, jak i na pracowników.

 Należy podkreślać, iż właściwe zarządzanie zdrowiem w środowisku pracy prowadzi do poprawy wydajności pracowników oraz do podniesienia jakości wykonywanej pracy, a w konsekwencji stwarza przewagę nad konkurencyjnymi przedsiębiorstwami.

III Warszawskie Dni Promocji Zdrowia na WUM

Jako Fundacja Obywatele Zdrowo Zaangażowani mieliśmy zaszczyt być partnerem społecznym Warszawskich Dni Promocji Zdrowia. Konferencja odbywała się po raz trzeci i była organizowana przez studentów Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Blisko dwieście studentów i studentek z całej Polski przyjechało do Warszawy, by spotkać się z wiodącymi ekspertami i zaproponować swój dorobek. Temat tegorocznej konferencji brzmiał: „Czy zdrowa dieta w XXI w. jest możliwa? Choroby dietozależne. Edukacja zdrowotna.”

Warszawskie Dni Promocji Zdrowia są jedyną w swoim rodzaju okazją do spotkania studentów z wiodącymi ekspertami i praktykami w swoich dziedzinach. Tematyka dietetyczna jest wszechobecna w życiu młodych ludzi, trudno jednak trafić na wiarygodne i sprawdzone informacje. – mówi dr n. med. Dominik Olejniczak, opiekun Studenckiego Koła Naukowego Zdrowia Publicznego, głównego organizatora konferencji.

Tegoroczna konferencja składała się z dwóch paneli tematycznych oraz sesji prezentacji studenckich. W pierwszym z paneli dotyczącym profilaktyki wysokiego stężenia cholesterolu udział wzięli prof. dr hab. med. Artur Mamcarz z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, prof. dr hab. med. Jolanta Walusiak-Skorupa oraz dr med. Andrzej Marcinkiewicz z Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera w Łodzi, Jarosław Pinkas – Pełnomocnik Rządu do spraw organizacji struktur administracji publicznej właściwych w zakresie bezpieczeństwa żywności oraz Dariusz Poznański z Departamentu Zdrowia Publicznego Ministerstwa Zdrowia.

Pobierz raport Medycyna pracy w prewencji chorób wywołanych wysokim stężeniem cholesterolu.

DSC00579

W drugiej z dyskusji o diecie i odpowiedniej suplementacji udział wzięli dr n. farm. Anna Kowalczuk z Narodowego Instytutu Leków w Warszawie, Michał Byliniak z Okręgowej Rady Aptekarskiej w Warszawie, dr Marek Posobkiewicz – Główny Inspektor Sanitarny, dr n. med. Grzegorz Cessak – prezes Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych w Warszawie i dr n. med. Dominik Olejniczak z Zakład Zdrowia Publicznego WUM.

Drugi dzień konferencji poświęcony był sesji prac studenckich, podczas której studenci z różnych uczelni zaprezentowali wyniki swoich prac. Najlepsze z nich zostały nagrodzone.

Wśród partnerów konferencji znaleźli się Burmistrz Dzielnicy Ochota Miasta Stołecznego Warszawy, Rektor Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, Klub 30 Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, Europejskie Stowarzyszenie Studentów Medycyny, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, Association of European Cancer Leagues i USP Zdrowie.

Mamy nadzieję, że do zobaczenia za rok!

 

DSC00575

DSC00584

DSC00586

DSC00661

DSC00739

DSC00762

 

Zdjęcia: Aleksandra Kielan

[Blog #8] Czy płeć ma znaczenie?

zz_post_20180309

dr Anna Staniszewska – Prezes Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie i Katedrze Farmakologii Doświadczalnej i Klinicznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

W tym tygodniu przypada święto kobiet – 08.03 oraz dzień mężczyzn – 10.03, warto zatem zastanowić się jak chorują mężczyźni, a jak kobiety. Wiadomo, że zdrowie może być  mierzone różnymi wskaźnikami, a wskaźniki epidemiologiczne różnią się w zależności m.in. od wieku czy płci pacjenta.

Zaczynając od współczynnika zgonów niemowląt widać, iż jest on wyższy u płci męskiej (2009r. M 6,0/1000; K 5,1/1000 urodzonych danej płci).

 Co ciekawe tendencja do większej umieralności niemowląt płci męskiej jest też zauważalna, gdy analizuje się zgony niemowląt biorąc pod uwagę płeć i kolejność urodzenia dziecka przez matkę.

Podobnie wygląda sytuacja, analizując płeć i wiek. Większa umieralność mężczyzn występuje w każdym przedziale wiekowym, od wspomnianej powyżej umieralności niemowląt, po zaawansowany wiek.

Ponadto przeciętna długość trwania życia pokazuje, iż kobiety żyją dłużej niż mężczyźni (2015r. M 73,6 lata; K 81,6 lat).

Pomimo, że kobiety żyją dłużej, to ich  dotyczą częściej choroby przewlekłe, co jest zauważalne we wszystkich grupach wiekowych.

Umieralność kobiet w wyniku chorób układu krążenia jest wyższa (2015r.,  K 51% wszystkich zgonów kobiet; M około 41%).

Choroby nowotworoweczęstszą przyczyną zgonów wśród mężczyzn  niż wśród kobiet (2015r. M, ok. 27% zgonów, K ok. 24% zgonów).

U mężczyzn najczęściej występujące nowotwory złośliwe dotyczą: płuca (20%), gruczołu krokowego (14%) i jelita grubego (12%). Zgony na nowotwory złośliwe płuca to prawie 1/3 wszystkich zgonów nowotworowych w populacji mężczyzn (dane z 2011 r.).

Wśród kobiet najczęściej występujące nowotwory złośliwe dotyczą: piersi (23%), jelita grubego (10%), płuca (9%). Najczęstsza przyczyna zgonów u kobiet to rak płuca (15%) (dane z 2011r.)

Starsze kobiety częściej niż starsi mężczyźni chorują na zwyrodnienie stawów, choroby tarczycy, bóle szyi i pleców, nadciśnienie tętnicze, problemy z nietrzymaniem moczu i stany migrenowe.

Z kolei u starszych mężczyzn znacznie częściej występuje zawał serca lub udar oraz ich negatywne konsekwencje, oraz przewlekłe zapalenie oskrzeli, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rozedma płuc oraz cukrzyca i marskość wątroby.