[Blog #18] Personel medyczny w liczbach

zz_post_20180706

dr Anna Staniszewska – Prezes Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie i Katedrze Farmakologii Doświadczalnej i Klinicznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Odpowiednia liczba wyedukowanego personelu medycznego i proporcjonalne ich rozmieszczenie na terenie całego kraju względem liczby i potrzeb zdrowotnych populacji są w stanie zagwarantować opiekę pacjentom. Niestety Polska zmaga się od dłuższego czasu z niedoborem personelu medycznego. Przyczyn takiego stanu rzeczy upatrywać można w starzejącym się społeczeństwie, problemach związanych z kształceniem personelu medycznego czy w końcu jego migracją. Warto zatem przyjrzeć się ile personelu medycznego mamy w Polsce.

LEKARZE i LEKARZE DENTYŚCI

–   w 2015 roku liczba lekarzy i lekarzy dentystów wykonujących zawód wynosiła 166 985 osób, w tym 131 077 lekarzy i 35 461 lekarzy dentystów

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód lekarza 57,4% stanowiły kobiety

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód lekarza dentysty 75,7% stanowiły kobiety

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód lekarza 19,6% osób ma mniej niż 35 lat, zaś połowa przekroczyła 50 rok życia, natomiast 16,1% to osoby po 65 roku życia

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód lekarza dentysty 25,1% osób ma mniej niż 35 lat , zaś 40% przekroczyło 50 rok życia, natomiast 11,3% to osoby po 65 roku życia

liczba lekarzy opieki podstawowej wynosi 15%, a lekarzy specjalistów 85%

liczba lekarzy ze specjalizacją choroby wewnętrzne – 18 099 osób, medycyna rodzinna 10 536, pediatria – 7030, położnictwo i ginekologia – 6204, chirurgia ogólna – 6083 oraz anestezjologia i intensywna terapia – 5199 

– w 2016 roku liczba praktykujących lekarzy na 1 000 mieszkańców wynosiła 2,3

PIELĘGNIARKI

w 2015 roku liczba pielęgniarek wynosiła 285 376, w tym 231 448 osób ze średnim wykształceniem medycznym, 36 863 absolwentów studiów I stopnia oraz 17 065 absolwentów studiów II stopnia

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód pielęgniarki – 98,1% stanowiły kobiety

w 2015 roku wśród osób wykonujących zawód pielęgniarki – 5,5% to osoby przed 31 rokiem życia, zaś 49,3% przekroczyło 50 rok życia, natomiast 17,2% to osoby po 60 roku życia

w 2015 roku średnia wieku pielęgniarek wynosiła 50,1 roku

w 2016 roku liczba praktykujących pielęgniarek na 1 000 mieszkańców wynosiła 5,2

FARMACEUCI

w Polsce funkcjonuje 15 000 aptek

w Polsce liczba farmaceutów pracujących w aptekach wynosi 26 000

w 2016 roku liczba praktykujących farmaceutów na 1 000 mieszkańców wynosiła 0,7

[Blog #17] Patent na bezpieczne wakacje!

zz_post_20180628

mgr Aleksandra Kielan – Dyrektor Biura Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, doktorantka w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Wakacje trwają już od tygodnia. Niektórzy już wypoczywają na wyjeździe, inni dopiero planują swój odpoczynek. Wiele osób stoi przed dylematem czy wybrać morze czy góry, ale podczas wakacyjnych wyborów musimy również pamiętać o tym, abyśmy wypoczywali w sposób bezpieczny. Główny Inspektorat Sanitarny stworzył kilka patentów na bezpieczne wakacje.

PLANUJ – OBSERWUJ – REAGUJ

Te trzy słowa odzwierciedlają czynności, o których powinniśmy pamiętać podczas wypoczynku, aby nasze wakacje były przyjemne, ale też bezpieczne. Musimy nie tylko przewidywać konsekwencje podejmowanych przez nas decyzji, obserwować otoczenie, w którym spędzamy swój wolny czas, ale również nie bać się reagować podczas wystąpienia zagrożenia.

Ulotka-Patent-na-bezpieczne-wakacje-page-001

Ulotka-Patent-na-bezpieczne-wakacje-page-002

Z początkiem czerwca ruszyła również akcja Bezpieczne Wakacje 2018. Celem ogólnopolskiej akcji  jest zwiększenie poziomu bezpieczeństwa spędzania wolnego czasu przez dzieci, młodzież i dorosłych. Cel zostanie osiągnięty poprzez promowanie bezpiecznych zachowań we współpracy z instytucjami realizującymi funkcje publiczne oraz za pomocą Internetu i innych mediów. Akcja adresowana jest do dzieci, młodzieży i dorosłych oraz instytucji publicznych takich jak gminy, szkoły, przedszkola, ośrodki i centra kultury, sportu i rekreacji, biblioteki, ośrodki pomocy społecznej i inne. Na stronie akcji można znaleźć informacje na temat zasad bezpieczeństwa w podróży, nad wodą, w górach oraz podczas czasu wolnego. Akcja trwa do końca września. Więcej informacji znaleźć można pod adresem:  bezpiecznewakacje.pl.

Na koniec przedstawiamy kilka rymowanych zasad bezpieczeństwa, które można sobie utrwalać razem z dziećmi:

  1. Numer 112 znamy i w razie potrzeby go wybieramy.
  2. Jeśli kogoś nie znamy, na pewno z nim nie rozmawiamy.
  3. Gdy na plaży przebywamy, od mamy się nie oddalamy.
  4. W górach po szlaku chodzimy, wtedy nie zbłądzimy.
  5. Gdy na słońcu przebywamy, czapkę lub kapelusz zakładamy.

Źródło: gis.gov.pl, bezpiecznewakacje.pl

Warsztaty „Przewietrz Apteczkę!” w Toruniu podczas „Senioriady”

25.06.2018 r. Fundacja Obywatele Zdrowo Zaangażowani gościła w Toruniu, gdzie warsztaty „Przewietrz Apteczkę!” poprowadziła prezes dr Anna Staniszewska. Uczestnicy spotkania jak zawsze otrzymali materiały edukacyjne w postaci „Abecadła lekowego” oraz „Suplementarza”. Seniorzy dopytywali o suplementy diety oraz leki, szczególnie przydatne w niedoborach witaminy D. Padały również pytania o znaczenie podawania leków przed jedzeniem, w trakcie jedzenia czy po jedzeniu. Warsztat w województwie kujawsko-pomorskim zrealizował cel, jaki postawiła sobie FOZZ, chcąc przeprowadzić warsztaty w każdym województwie.

SONY DSC

dr Anna Staniszewska
Prezes Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

Zdjęcie: Jacek Mroczek fotoreporter

Lek bezpieczny oczami dziecka

lbezp

Nie ma jednej, uniwersalnej porady, jak być idealnym pacjentem i przykładnie zażywać wszystkie leki. Znany jest natomiast szereg zasad, które warto przestrzegać, aby stosowanie leków było jak najbardziej bezpieczne.  W tym celu konieczne jest odpowiednie edukowanie i uświadamianie społeczeństwa. Fundacja Obywatele Zdrowo Zaangażowani  w roku 2016 rozpoczęła projekt „Przewietrz apteczkę!”. Kampania skierowana została przede wszystkim do seniorów, którzy, statystycznie rzecz biorąc, przyjmują najwięcej rozmaitych leków – nie tylko tych przepisywanych przez lekarzy różnych specjalności, lecz także ordynowanych sobie samodzielnie lub z polecenia farmaceutów. Ważnym elementem kampanii, poza warsztatami dotyczącymi bezpiecznej farmakoterapii prowadzonymi z seniorami w całej Polsce, są bezpłatnie dystrybuowane publikacje „Abecadło lekowe” oraz  „Suplementarz”. Niezbędne jest prowadzenie działań edukacyjnych wśród innych grup społecznych, w szczególności wśród dzieci i młodzież.

 

Bez tytułu

W oczach dzieci leki mogą stać się cudownym produktem, który można stosować bez ograniczeń na wszystkie dolegliwości. A to może prowadzić do wielu niebezpieczeństw: zatruć, zbyt pochopnego stosowania leków, przyjmowania zbyt dużych ich dawek, występowania interakcji czy pojawiania się działań niepożądanych – również groźnych dla zdrowia i życia pacjentów. Niezwykle ważne i istotne jest uświadamianie dzieci tak aby od najmłodszych lat kształtować w nich prawidłowe nawyki stosowania leków.

Odpowiedzią na tę potrzebę jest nowy program edukacyjny Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych – „Lek bezpieczny oczami dziecka”. Program skierowany jest do najmłodszych uczniów szkół podstawowych i ma na celu przekazanie im w prosty sposób zasad bezpiecznego stosowania leków oraz zapoznanie ich z zawodem farmaceuty. Honorowy patronat nad projektem objął Minister Zdrowia. Konferencja prasowa inicjująca nową kampanię Urzędu odbyła się 20.06.2018r.

Bez tytułu1

 

 

Bez tytułu11

Źródło: urpl.gov.pl, obywatelezz.pl

Jak wprowadzić w Polsce opiekę farmaceutyczną? Rola i wyzwania współczesnej apteki

18 czerwca 2018 roku odbyła się konferencja prasowa „Jak wprowadzić w Polsce opiekę farmaceutyczną? Rola i wyzwania współczesnej apteki”, która odbyła się Centrum Prasowym Polskiej Agencji Prasowej przy ul. Brackiej 6/8 w Warszawie. Prezes Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, dr Anna Staniszewska, została zaproszona do udziału w konferencji przez organizatora wydarzenia – firmę Deloitte. Udział przedstawiciela naszej Fundacji w konferencji na temat opieki farmaceutycznej miał  być głosem pacjentów w podjętej debacie.

 

Bez tytułu222

Jak zostało podkreślone podczas konferencji, wprowadzenie w Polsce opieki farmaceutycznej mogłoby przynieść nawet 4 mld zł oszczędności, co oznacza, że system mógłby funkcjonować bez kreowania dodatkowych kosztów dla budżetu państwa.

pl_opieka_farmaceutyczna_w_Polsce_06_2018_one-pager (1)-page-001

pl_opieka_farmaceutyczna_w_Polsce_06_2018_one-pager (1)-page-002

Na czym miałaby polegać nowa rola farmaceuty? Rolą farmaceutów byłoby doradzanie pacjentowi przed rozpoczęciem leczenia nowym preparatem, rzetelne przekazywanie choremu informacji – co zwiększa bezpieczeństwo stosowania leków, oraz motywowanie go do stosowania się do zaleceń lekarskich przez wyjaśnienie założeń leczenia. Cały ten proces miałby się odbywać w atmosferze spokoju i dyskrecji. Farmaceuta brałby na siebie ciężar pierwszego kontaktu z pacjentem potrzebującym doraźnej interwencji lub prostego badania.

WR2_5830

WR2_5766

WR2_5809

WR2_5596

Żródło: www2.deloitte.com/pl/

Zdjęcia dzięki uprzejmości organizatora

[Blog #16] Rzecznik Praw Pacjenta o obowiązkach pacjenta

zz_post_20180615

dr Dominik Olejniczak – Członek Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Model funkcjonowania systemu opieki zdrowotnej, w  którym pacjent był jedynie biernym wykonawcą poleceń lekarza to przeszłość. Dziś, kiedy tak wiele mówi się o modelu „pacjentocentrycznym”, podkreśla się koncepcję, iż pacjent powinien być- w miarę możliwości- partnerem lekarza w procesie leczenia. Popularność takich zagadnień, jak compliance, adherece czy presistence potwierdza tę tezę. Wynika z niej także, że pacjent, oprócz praw, ma również obowiązki. Polegają one między innymi na aktywnym udziale w procesie leczenia, działaniach na rzecz poprawy komunikacji z lekarzem, a także na przygotowaniu do wizyty lekarskiej. Może ono polegać chociażby na przygotowaniu spisu stosowanych leków, co od wielu już miesięcy promuje w swojej akcji Fundacja Obywatele Zdrowo Zaangażowani.

O obowiązkach pacjenta mówi także w jednym z ostatnich wywiadów Rzecznik Praw Pacjenta Bartłomiej Chmielowiec. Padła tak jednoznaczna propozycja utworzenia „katalogu obowiązków, które pacjent będzie musiał zrealizować.” To znakomita wiadomość dla pracowników systemu ochrony zdrowia, choć należy podkreślić, iż proces promowania tej idei, by została przez pacjentów dobrze zrozumiana i zaakceptowana, może być niezwykle czasochłonny. Jednym z elementów takiej akcji wydaje się być konieczność podkreślania odpowiedzialności za własne zdrowie, zamiast cedowania jej na systemie ochrony zdrowia (to ostatnie z merytorycznego punktu widzenia jest nieuzasadnione, choć dla części pacjentów „wygodne”). Można postawić tezę, iż system ochrony zdrowia jest winny pacjentowi dopasowaną do jego potrzeb i możliwości, rzetelnie prowadzoną edukację zdrowotną, pacjent zaś winien jest systemowi racjonalne korzystanie z tej wiedzy. Ta swojego rodzaju komplementarność może w znaczący sposób wpłynąć na wydolność systemu, a w szerszej perspektywie na stan zdrowia populacji.

Niezwykle istotne jest, iż temat aktywności pacjenta i jego obowiązków w kontekście korzystania ze świadczeń, został poruszony w przestrzeni publicznej przez taką instytucję, jak Rzecznik Praw Pacjenta.

Narodowa Debata o Zdrowiu

W dniu 13 czerwca odbyła się pierwsza debata z cyklu „Wspólnie dla zdrowia”, której podtytuł brzmiał „Pacjent u system- zasady działania opieki medycznej”. Fundację Obywatele Zdrowo Zaangażowani reprezentował na tym wydarzeniu dr Dominik Olejniczak.

Założenie Debaty to m.in. stworzenie wieloletniego planu rozwoju służby zdrowia opartego na porozumieniu różnorodnych środowisk i sił społecznych. Ma również zostać wypracowana odpowiedź na pytania: jak podzielić i najlepiej zainwestować środki publiczne na ochronę zdrowia, co zrobić, aby wydłużyć ilość lat przeżytych w zdrowiu, czy w jaki sposób państwo powinno być odpowiedzialne za zdrowie obywateli i jak może pomagać im w dbaniu o swoje zdrowie.

Otwierając wydarzenie, minister zdrowia prof. Łukasz Szumowski podkreślił, iż końcowym beneficjentem zmian w systemie ochrony zdrowia powinien być pacjent, stąd w ramach debaty głos tej grupy również powinien wybrzmieć. Prof. Szumowski mówił także, iż dostrzega wyzwania, z którymi mierzą się instytucje ochrony zdrowia.

W trakcie Debaty uczestnicy mieli okazję zapoznać się z rozwiązaniami, które wdrożone zostały w innych krajach, m.in. w Czechach, czy w Danii.

W trzech blokach dyskusyjnych poruszano między innymi tematykę roli państwa i obywateli w systemie ochrony zdrowia, zasad obowiązujących w efektywnym systemie ochrony zdrowia, czy też problem solidaryzmu, równości, konkurencji, jakości, czy bezpieczeństwa.

Kolejna w cyklu debata zaplanowana jest na wrzesień i odbędzie się Krynicy-Zdroju. Kolejne debaty to Łódź, Lublin, Gdańsk i Białystok, a podsumowanie będzie miało miejsce w Warszawie w czerwcu 2019 roku.

dr Dominik Olejniczak
Członek Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani

[Blog #15] Wyjeżdżasz do kraju UE- pamiętaj o EKUZ!

zz_post_20180611

dr Dominik Olejniczak – Członek Zarządu Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, adiunkt w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Wielkimi krokami zbliża się sezon urlopowy. Pamiętajmy, iż oprócz planowania miejsca i czasu wypoczynku, należy również zadbać o nasze bezpieczeństwo zdrowotne, związane z ubezpieczeniem. Pamiętaj o wyrobieniu Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego tzw. EKUZ, która uprawnia do korzystania na koszt NFZ z niezbędnych świadczeń zdrowotnych w czasie tymczasowego pobytu na terenie innego państwa członkowskiego UE. W przypadku wystąpienia choroby lub wypadku posiadanie takiego dokumentu ułatwi postępowanie nie tylko w trakcie wyjazdu, ale i po powrocie do kraju.  Najczęściej karta EKUZ jest ważna przez rok (dotyczy to osób pracujących, czy tez studentów, zgłoszonych przez uczelnię do ubezpieczenia zdrowotnego), lub też przez 5 lat- to w przypadku emerytów. Kartę mogą także wyrobić osoby bezrobotne, lub nieubezpieczone- wówczas okres ważności karty jest nieco krótszy.

Złożenie wniosku o otrzymanie karty jest niezwykle proste i można tego dokonać na wiele sposobów: tradycyjny- osobiście we właściwym oddziale lub delegaturze Narodowego Funduszu Zdrowia, wysłać pocztą, lub przy pomocy Elektronicznej Skrzynki Podawczej ePUAP, bądź też zeskanować i wysłać mailem do oddziału wojewódzkiego NFZ. Karta jest zwykle gotowa do odbioru w krótkim terminie, a w przypadku osobistego składania wniosku- często można ją odebrać od ręki.

Należy podkreślić, iż pamięć o wyrobieniu karty EKUZ to także przykład odpowiedzialności za własne zdrowie, a więc idei, którą od wielu już lat promuje Światowa Organizacja Zdrowia. To działanie, leżące po stronie pacjenta; nieskomplikowane i niezbyt czasochłonne, a mogące okazać się kluczowe z punktu wiedzenia bezpieczeństwa zdrowotnego.

Zachęcamy każdego do wyrobienia tego dokumentu, nawet, jeśli nie planuje wyjazdu- niekiedy okazje ciekawych podróży zagranicznych pojawiają się niespodziewanie i brakuje czasu na dopełnienie tej prostej formalności.

 

[Blog #14] Dzień Uodpornionego Dziecka

szczepienia-BIG-38285

mgr Aleksandra Kielan – Dyrektor Biura Fundacji Obywatele Zdrowo Zaangażowani, doktorantka w Zakładzie Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

1 czerwca to szczególna data w kalendarzu. Tego dnia obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Dziecka – dzień mający na celu propagowanie idei braterstwa i zrozumienia pomiędzy dziećmi całego świata oraz promowanie działań na rzecz ich pomyślnego rozwoju. W tym ważnym dniu przypominamy, że na rozwój dziecka największy wpływ ma jego zdrowie, które  określane jest jako stan pełnego dobrobytu fizycznego, psychicznego i społecznego. Co to z praktyce oznacza? Definicja ta podkreśla złożoność zagadnienia zdrowia. Zdrowie to nie tylko  prawidłowe funkcjonowanie naszego organizmu, poszczególnych układów i narządów czy zdolność logicznego i jasnego myślenia. Nasze zdrowie uzależnione jest również od  naszego otoczenia oraz relacji jakie z otoczeniem nawiązujemy. W przypadku dzieci najbliższe otoczenie jakim jest rodzina stanowi najważniejszy element w jego rozwoju, wpływając na wszystkie z trzech filarów zdrowia. To rodzice na początku decydują o losach dziecka, wpływając tym samym na ich przyszłość. Jedną z najważniejszych decyzji z jakimi przychodzi się zmierzyć świeżo upieczonym rodzicom to odpowiedzenie na pytanie czy wyrazić zgodę na zaszczepienie swoich dzieci. Rodzice często są niepewni co do konieczności i bezpieczeństwa proponowanej procedury. A czy tak na prawdę wiemy na czym polegają szczepienia i jakie są realne konsekwencje zastosowania takiej formy profilaktyki?

Jak podkreśla Państwowa Inspekcja Sanitarna: „szczepienia ochronne okazały się najskuteczniejszym dotąd narzędziem zwalczania chorób zakaźnych i przyczyniły się w znacznej mierze do ogromnego skoku cywilizacyjnego jakiego doświadczyła ludzkość w ciągu ostatniego wieku. Odsetek zaszczepionych osób w Polsce sięga ok. 95% populacji. Tak wysoki odsetek osób zaszczepionych skutecznie zapobiega szerzeniu się zachorowań na choroby zakaźne chroniąc nie tylko tych, którzy się zaszczepili, ale również osoby, które z powodu przeciwwskazań zdrowotnych zaszczepione być nie mogły. Wprowadzenie obowiązkowych szczepień ochronnych przeciw wybranym chorobom zakaźnym zmniejsza także społeczne skutki związane z ciężkimi zdrowotnymi następstwami chorób zakaźnych, w tym związane z kosztami leczenia tych chorób oraz ich powikłań. Szczepienia ochronne są ważną inwestycją w zdrowie, swego rodzaju polisą na życie. Tym bardziej, że w wypadku szczepień obowiązkowych, nie ponosimy kosztów finansowych tego rodzaju profilaktyki.”

Statystyki mówią same za siebie – co 20 sekund umiera jedno dziecko na świecie z  powodu chorób, którym można było zapobiec za pomocą szczepień. Sczepienia każdego dnia ratują życie tysiącom osób. Zaszczepienie pacjenta przeciwko określonej chorobie powoduje, że układ odpornościowy osoby zaszczepionej uczy się jak walczyć z daną chorobą. Oznacza to tyle, że gdy zaszczepiony zetknie się ponownie z czynnikiem wywołującym daną chorobę, to jego organizm będzie potrafił sprawnie i szybko z nią walczyć i nie doprowadzić do jej rozwoju. Sam preparat szczepionki to przebadany klinicznie wysokiej jakości produkt, który objęty jest rygorystycznymi przepisami prawnymi.

Szczepienia przeciwko chorobom, które znajdują się w Programie Szczepień Ochronnych nie znalazły się tam przypadkowo. Zostały one wybrane na podstawie dowodów naukowych dotyczących ich skuteczności i bezpieczeństwa. Program Szczepień Ochronnych jest corocznie wydawany w postaci rozporządzenia przez Głównego Inspektora Sanitarnego.

Realizacja_Programu_Szczepien-page-001

Masowe szczepienia ludności Polski doprowadziły do znacznego ograniczenia ryzyka zachorowania m. in. na błonicę oraz wirusowe zapalenia wątroby typu B. Jesteśmy bliscy osiągnięcia kolejnych sukcesów: eradykacji poliomyelitis (choroby Heinego-Medina), odry i różyczki wrodzonej. Realizacja szczepień zawartych w Programie Szczepień Ochronnych powinna stanowić priorytet w ochronie każdego dziecka przed szczególnie groźnymi chorobami zakaźnymi.

Z okazji Międzynarodowego Dnia Dziecka życzymy wszystkim dzieciom zdrowia i radości a Rodzicom mądrych wyborów dla swoich pociech!

Fot. Fotolia

XX Jubileuszowe Warszawskie Dni Kardiologii Akademickiej

W dniach 25-26 maja 2018 w Warszawie podczas XX Jubileuszowych Dni Kardiologii Akademickiej swoje wystąpienie zatytułowane Wczesne wykrywanie zaburzeń lipidowych szansą na zmniejszenie liczby zgonów osób w wieku produkcyjnym miała prezes FOZZ dr med. Anna Staniszewska. Ponadto wydany przez FOZZ raport poruszający zagadnienie badania cholesterolu w ramach badań medycyny pracy znalazł się także w materiałach zjazdowych.

O szczegóły poruszanego w prelekcji zagadnienia, w kuluarach pytali m.in. neurolodzy. Uczestnicy konferencji dzieli się także własnymi doświadczeniami oraz poparli naszą ideę, rozszerzenia badań w ramach medycyny pracy o oznaczanie cholesterolu.

 

33873825_10156423792854641_1117228926217748480_n

 

dr Anna Staniszewska
Prezes Zarządu Fundacji
Obywatele Zdrowo Zaangażowani